ممنوعیت کامل موبایل معمولاً بهترین راهکار نیست؛ قوانین تدریجی مؤثرتر هستند. والدین باید خودشان الگوی مناسبی در استفاده از فناوری باشند و هدف اصلی، آموزش استفاده آگاهانه از فناوری است، نه حذف کامل آن.
چرا کاهش زمان صفحه نمایش کودکان اهمیت دارد؟
با توجه به برنامهریزی دولت بریتانیا برای محدود کردن استفاده از شبکههای اجتماعی توسط نوجوانان در ساعات شب و غیرفعالسازی ویژگیهایی مانند پخش خودکار و اسکرول بیپایان، بسیاری از والدین این پرسش را دارند که چگونه میتوانند مدت حضور فرزندانشان مقابل صفحه نمایش را مدیریت کنند. متخصصان روانشناسی کودک پنج پیشنهاد اصلی ارائه دادهاند که در ادامه بررسی میکنیم.

۱. با قدمهای کوچک و قابل اجرا شروع کنید
دکتر جین گیلمور، روانشناس کودک، تأکید میکند که تغییر عادتها دشوار است و قوانین جدید نباید در میان یک بحث یا دعوای مربوط به استفاده از صفحه نمایش مطرح شوند. بهتر است این گفتوگو زمانی انجام شود که همه اعضای خانواده آرام هستند. به عنوان اولین قدم، ایجاد یک محل مشخص برای قرار دادن تلفنها و تبلتها در خانه میتواند مؤثر باشد. یک محل شارژ مشترک برای تمام دستگاهها یا قرار دادن تلفنها در یک کابینت یا فضای مشخص هنگام استفاده نکردن، به کاهش دسترسی دائمی کودکان به دستگاهها کمک میکند. به جای ممنوعیتهای سختگیرانه و طولانی از همان روز اول، بهتر است با قوانین سادهتر مانند کنار گذاشتن دستگاهها هنگام غذا خوردن یا پیش از خواب شروع کنید.
۲. قوانین استفاده از موبایل را با مشارکت کودک تعیین کنید
دکتر مریهان بیکر، روانشناس کودک، معتقد است بهخصوص در مورد کودکان بزرگتر و نوجوانان، تحمیل یکطرفه قوانین معمولاً تأثیر کمتری دارد. والدین باید بپذیرند که شبکههای اجتماعی برای نوجوانان فقط سرگرمی نیستند، بلکه محلی برای ارتباط با دوستان و بخشی از زندگی اجتماعی آنها محسوب میشوند. بهتر است والدین به جای اینکه فقط بگویند فرزندشان نباید از شبکههای اجتماعی استفاده کند، درباره زمانهایی از روز که میتوان بدون تلفن سپری کرد، با آنها توافق کنند. اولیویا ادواردز، مشاور والدین، نیز معتقد است همکاری میان والدین و فرزندان به رابطه قویتر خانوادگی وابسته است. وقتی والدین واقعاً به محتوایی که فرزندانشان در اینترنت مشاهده میکنند علاقه نشان دهند، گفتوگو درباره استفاده از صفحه نمایش تنها به ممنوعیت و تنبیه محدود نمیشود.
۳. زمان صفحه نمایش را به فرصتی برای یادگیری تبدیل کنید
متخصصان پیشنهاد میکنند والدین با فرزندان خود درباره نحوه کار برنامهها، روشهای نگه داشتن کاربران در صفحه و شیوههای درآمدزایی شرکتها از زمان طولانی استفاده کاربران گفتوگو کنند. این مکالمات به کودکان کمک میکند بفهمند ویژگیهایی مانند پخش خودکار ویدئو، اعلانها، پیشنهادهای شخصیسازیشده و اسکرول بیپایان، اتفاقی طراحی نشدهاند. زمان استفاده از صفحه نمایش همچنین میتواند فرصتی برای آموزش سواد دیجیتال باشد؛ والدین میتوانند همراه فرزندانشان یک محتوای آنلاین را بررسی کنند و درباره صحت اطلاعات، منابع معتبر و روشهای بررسی آن گفتوگو کنند.
۴. رفتار خودتان در استفاده از صفحه نمایش را بررسی کنید
کودکان رفتار والدین را الگو قرار میدهند. متخصصان توصیه میکنند والدین درباره رابطه خود با تلفن همراه صادق باشند و بپذیرند که آنها نیز گاهی بیش از حد لازم مقابل صفحه نمایش میمانند. برای مثال اگر تصمیم گرفته شود که هنگام غذا خوردن تلفن استفاده نشود، این قانون باید شامل بزرگسالان خانه نیز باشد. همچنین قرار دادن دستگاهها در فضای مشترک خانه پیش از خواب میتواند برای تمام اعضای خانواده اجرا شود. گیلمور معتقد است هم کودکان و هم بزرگسالان باید گاهی اجازه داشته باشند احساس بیحوصلگی کنند. نگاه کردن مداوم به صفحه نمایش باعث میشود توجه انسان همیشه به دنیای بیرون هدایت شود، اما خالی بودن ذهن و فرصت فکر کردن میتواند فضایی برای مرور گذشته، تصور آینده و تقویت خلاقیت ایجاد کند.
۵. دچار وحشت و نگرانی بیش از حد نشوید
دکتر تونی سامپسون، متخصص ارتباطات دیجیتال، معتقد است خانوادهها نباید درباره شبکههای اجتماعی گرفتار «وحشت اخلاقی» شوند و درست نیست که همه نوجوانان را افرادی در معرض اعتیاد به شبکههای اجتماعی در نظر بگیریم. مغز کودکان و نوجوانان نسبت به بزرگسالان توانایی بیشتری برای سازگاری با تغییرات و ایجاد عادتهای جدید دارد. به همین دلیل هدف اصلی نباید حذف کامل فناوری باشد، بلکه باید به کودکان کمک کرد نحوه مدیریت توجه خود را یاد بگیرند. متخصصان معتقدند استفاده آگاهانه و مثبت از فناوری میتواند مهارتهای خلاقیت، تحقیق و یادگیری کودکان را نیز تقویت کند.
- اصل اساسی: به جای محدودیتهای یکطرفه، قوانین را با مشارکت کودک تنظیم کنید.
- نکته کلیدی: والدین باید خودشان الگوی مناسبی در استفاده از فناوری باشند.
در نهایت، کاهش زمان صفحه نمایش کودکان با ممنوعیت کامل فناوری به دست نمیآید. بهترین رویکرد، ایجاد تعادل میان استفاده از فناوری، فعالیتهای روزمره و روابط خانوادگی است. با بهکارگیری این راهکارها، میتوانیم به کودکان کمک کنیم تا رابطهای سالم و آگاهانه با دنیای دیجیتال برقرار کنند.










Leave a Reply