سه دهه از فاجعه مرگبار سال ۱۹۹۶ در کوه اورست میگذرد؛ حادثهای که ۸ نفر را در یک روز کشت و با کتاب پرفروش «در هوای رقیق» به نماد جهانی خطرات کوهنوردی تبدیل شد. امروز اما کارشناسان هشدار میدهند که بزرگترین تهدید اورست دیگر طوفانهای ناگهانی نیست، بلکه ازدحام بیسابقه، حضور کوهنوردان کمتجربه و تأثیرات تغییرات اقلیمی است. اورست از یک هدف حرفهای برای نخبگان به یک صنعت پرسود تجاری تبدیل شده که سالانه هزاران نفر را به خود جذب میکند.
چرا اورست امروز خطرناکتر از گذشته است؟ از ترافیک انسانی تا یخچالهای در حال ذوب
در ۱۰ مه ۱۹۹۶، بیش از ۳۰ کوهنورد در ارتفاع بالا گرفتار طوفانی با بادهای ۱۱۰ کیلومتر بر ساعت و دمای منفی ۴۰ درجه شدند. کمبود اکسیژن و خستگی، ۸ قربانی گرفت. اما امروز، با وجود تجهیزات پیشرفته و پیشبینیهای دقیق هواشناسی، تهدیدهای جدیدی ظهور کردهاند: ازدحام شدید در مسیرهای باریک (در یک روز ۲۷۴ کوهنورد به قله رسیدند)، شرکتهای ارزانقیمت با استانداردهای پایین، و گرمایش زمین که یخچالهای خطرناکی مانند «یخشار خمبو» را ناپایدار کرده و ریزشهای یخی را افزایش داده است. گای کاتر، مدیرعامل یکی از اولین شرکتهای تجاری صعود، میگوید: «هیچ کس تصور نمیکرد کوهنوردی اورست به این صنعت عظیم تبدیل شود.»
دو تهدید اصلی کوهنوردان در قله اورست که جای طوفان را گرفتند
- ازدحام و ترافیک انسانی در «منطقه مرگ»: در فصل صعود، صفهای طولانی در باریکترین نقاط مسیر باعث کاهش اکسیژن، افزایش خستگی و کاهش زمان تصمیمگیری میشود. بیش از ۱۲۰۰ شرکت خدمات صعود، کوهنوردان کمتجربه را با هزینه ۴۰ تا ۱۰۰ هزار دلار (و تا ۳۰۰ هزار دلار برای برنامههای لوکس) به اورست میآورند.
- تغییرات اقلیمی و ناپایداری یخچالها: گرمایش زمین، یخچالها را ذوب کرده و مسیرهای سنتی را خطرناکتر ساخته است. در سالهای اخیر، ریزشهای یخی حتی آغاز فصل صعود را به تأخیر انداختهاند.
امروزه شرپاهای نپالی نقش اصلی را در مدیریت صعودها بر عهده دارند و بسیاری از آنها به رهبران حرفهای تبدیل شدهاند. با این حال، کارشناسان معتقدند مشکل اصلی تعداد زیاد کوهنوردان نیست، بلکه حضور افراد بیتجربه و شرکتهای کمهزینه است. اورست با وجود فناوری مدرن، همچنان یکی از سختترین چالشهای فیزیکی و ذهنی جهان باقی مانده است. بیش از ۷,۵۶۰ نفر تاکنون موفق به صعود شدهاند و مجموع صعودها به حدود ۱۴ هزار مورد رسیده است. آینده این قله اکنون در مرز فرصت اقتصادی و چالش ایمنی قرار دارد.
Leave a Reply